Þorpið
Kirkubæjarklaustur
Hið fallega þorp Kirkjubæjarklaustur er í Skaftárhreppi. Staðurinn hét Kirkjubær á Síðu fyrr á tíð og var þar löngum stórbýli og klaustur, en þar var stofnað nunnuklaustur af Benediktsreglu árið 1186. Klausturhald hélst nær óslitið fram til siðaskipta og tengjast mörg örnefni á staðnum og þjóðsögur klausturlífinu og kirkjusögunni. Í dag búa um 200 manns í bænum og má þar finna ýmsa þjónustu við íbúa og ferðamenn.
Náttúrufegurð í og við Kirkjubæjarklaustur á vart sinn líka, en þar má m.a. nefna Eldhraunið sem myndaðist í Skaftáreldum 1783-1784, Landbrotshóla gervigígana sem mynduðust í Eldgjárgosinu 939, og Skaftá og Skaftárós, en þá eru einnig fjölmörg jarðvætti í grenndinni, m.a. Fjaðrárgljúfur, Systrafoss, Systrastapi, Systravatn, Kirkjugólf, Stjórnarfoss, Foss á Síðu og svo mætti lengi telja. Þá eru einnig mjög fallegar móbergsmyndanir í hömrunum við Klaustur og fjallasýnin þaðan er stórglæsileg, en þaðan má meðal annars sjá Lómagnúp og Öræfajökul.