GEOfood merkið í Kötlu jarðvangi


Katla jarðvangur er aðili að GEOfood merkinu, en GEOfood merkið er alþjóðlegt merki fyrir matvöru sem framleidd er innan hnattrænna UNESCO Jarðvanga (á.e. UNESCO Global Geoparks). Merkið var stofnað af Magma jarðvangi í Noregi og er opinbert merki matvæla og veitingastaða innan hnattræna UNESCO jarðvanga og meiga aðeins hnattrænir UNESCO jarðvangar, og framleiðendur og veitingastaðir innan þeirra svæða, nota GEOfood merkið.


Í dag eru 19 jarðvangar í 12 löndum aðilar að merkinu, en stefnt er að því að merkið verði að minnsta kosti notað af 30% jarðvöngum í Evrópu árið 2023 og í um 10% af jarðvöngum heimsins árið 2025. Nánar um merkið og stöðu þess má finna á www.geofood.no


Ókeypis er fyrir framleiðendur og veitingastaði innan Kötlu jarðvangs að gerast aðili að GEOfood merkinu, en þó er skilyrðið að framleiðandinn eða veitingastaðurinn sé jarðvangsfyrirtæki. Í gegnum GEOfood verkefnið er stefnt að því að styrkja framleiðendur innan jarðvanga sem og að auka samvinnu á milli framleiðanda innan jarðvanga. Þá er einnig stefnt að því að auka umhugsun fólks varðand jarðfræðiarfleifð svæðanna og skapa ný störf. Hér fyrir neðan má lesa nánar um markmið GEOfood merkisins, kostum þess að gerast aðili að því, skilyrðin fyrir notkun þess og hvernig merkið lítur út.


Markmiðin með GEOfood merkinu eru meðal annars þau að:

• Styðja við framleiðslu og sölu á matvöru framleiddri innan jarðvanga heimsins, auka sýnileika þeirra og tækifæri fyrir framleiðendur.

• Auka vitund neytenda um sérstöðu matvæla sem framleidd eru innan jarðvanga

• Ýta undir upplifun fólks á mat sem framleiddur er innan jarðvanga

• Styrkja tengslin á milli framleiðenda og fyrirtækja annars vegar og hins vegar á milli þeirra og jarðvangsins.

• Kynna fólki fyrir samspili matvælaframleiðslu og jarðfræðiarfleifðar innan jarðvanga, en merkingar á GEOfood vörum innihalda upplýsingar um jarðfræðina þar sem matvaran var framleidd• Auka vitneskju fólks um þann jarðfræðifjölbreytileika innan jarðvanga

• Skapa sameiginlegan grundvöll þar sem unnið er að sjálfbærni, fræðslu og ferðamennsku

• Auka upplifun heima- og ferðamanna á matvælum framleiddum á svæðinu

• Auka vitund bæði íbúa innan jarðvangsins og ferðamanna um gildi jarðvanga, um umhverfismál og jarðfræðilegan fjölbreytileika


Kostir þess að gerast aðili að GEOfood merkinu eru meðal annars þau að:

• GEOfood merkið er trygging fyrir neytendur að varan sé hágæða vara, og því eftirsóttari

• Alþjóðlega þekkt merki sem er tengt við Hnattræna UNESCO Jarðvanga og gæði matvæla

• Öll fyrirtæki sem gerast aðilar að GEOfood merkinu fá umfjöllun um sig á fésbókar- og heimasíðu Kötlu jarðvangs

• Jarðvangurinn mun styðja við framleiðendur, bjóða upp á ný tækifæri til að markaðsetja sig, tengingar við aðra framleiðendur í öðrum jarðvöngum, og nýta framleiðsluna við hátíðleg tækifæri sem jarðvangurinn stendur fyrir

• Katla jarðvangur mun aðstoða framleiðendur og veitingastaði við að safna og koma fram upplýsingum um jarðfræðina tengdum matvælunum og vörunum

• Verður sjálfkrafa hluti af matarleið Kötlu jarðvangs (Katla Geopark food trail) þegar hún verður sett á laggirnar

 


Villt þú taka þátt í GEOfood í Kötlu jarðvangi?

Hér getur þú nálgast stutta kynningu á GEOfood á Íslensku og þá getur þú fundið umsóknareyðublað til að gerast aðili hér og sent það á info@katlageopark.is

Eitt af skilyrðunum að taka þátt í GEOfood í Kötlu jarðvangi er að vera jarðvangsfyrirtæki, en þú getur lesið meira um þau hér.


Skilyrðin fyrir framleiðendur og fyrirtæki til að gerast aðili að GEOfood merkinu eru mjög ströng, en það er til að tryggja gæði vörunnar sem neytendur kaupa og að merkið sé ekki misnotað. Skilyrði fyrir því að gerast aðili að GEOfood merkinu eru meðal annars þau að:

• Hver jarðvangur fyrir sig ber ábyrgð á notkun merkisins og að framleiðendur og fyrirtæki fari eftir skilyrðunum.

• Framleiðendur þurfa að vera staðsettir innan jarðvangsins

• Hráefnið má vera unnið fyrir utan jarðvanginn

• Tengja verður saman matvælaframleiðslu og umhverfið/jarðfræðina, og hafa upplýsingar um tenginguna á vörunni/á matseðlum

• Uppruni matvörunnar að vera skýr á vörunni og/eða matseðlinum

• Ekki má nota skordýraeitur eða annað eitur við framleiðsluna

• GEOfood merkið þarf að vera sýnilegt á veitingastöðum og á heimasíðu þeirra

• GEOfood matseðlar þurfa að vera innblásnir af jarðfræðiarfleifð svæðisins og útskýra mikilvægi þess fyrir viðskiptavinum.

• Til að veitingastaður geti haft GEOfood matseðil, þá þarf allavega 50% af matvælunum sem eru á matseðlinum að eiga uppruna sinn úr jarðvanginum, þ.e.a.s. 50% af öllu innihaldi hvers rétts þarf að vera úr jarðvanginum. Þó er nóg að réttur sem er t.d. lambakjöt með meðlæti, að lambakjötið eigi uppruna sinn úr jarðvanginum.

• Veitingastaðir og framleiðendur þurfa að skila inn árlega stuttri skýrslu til jarðvangsins um hvernig þau hafa notað merkið

• Veitingastaður eða framleiðandi sem vill gerast aðili að GEOfood merkinu þarf fyrst að vera jarðvangsfyrirtæki, en þá fær viðkomandi sjálfkrafa aðgang að GEOfood merkinu


GEOfood merkingar á vörum:

Varan þarf að vera merkt með merki GEOfood og Kötlu jarðvangs, ásamt því að hafa upplýsingar um jarðfræði þess svæðis sem matvaran kemur frá, en eitt af markmiðum GEOfood merkisins er að auka vitneskju fólks um jarðfræði þess svæðis sem matvaran kemur frá. Það er því skilda að hafa upplýsingar um jarðfræðina með vörunni, annað hvort á miða sem er á vörunni eða með tengli eða QR kóða inn á heimasíðu þar sem upplýsingarnar er að finna. Hægt er að merkja vöruna á þrenna vegu, með því að setja merkin á merkingar vörunnar, líma þær á vöruna, eða hengja merkingarnar utan á vöruna. Hægt er að fá GEOfood merkin á tölvutæki formi til þess að bæta þeim við merkingu vörunnar.

Merki til að setja með merkingum vörunnar eða sem límmiða á vöruna:

GEOfood merkið, produced in Katla Geopark merkið og QR kóði sem tengir inn á heimasíðuna um fyrirtækið:

 Einnig er hægt að fá merkin þannig að þau snúi upp á röndina:

GEOfood merkið, Katla Geopark eða produced in Katla Geopark merkið, texti um jarðfræðiarfleiðina:

Merkingar til að hengja utan á vöruna:

Lítill miði með GEOfood merkingu, Katla Jarðvangur og QR kóða sem tengir inn á heimasíðuna um fyrirtækið:

Stór miði (nafnspjald) með GEOfood merkingu, Katla jarðvangur, stuttum texta og QR kóða sem tengir inn á heimasíðuna um fyrirtækið: